Mediat – sátnefriddjavuohta ja diehtojuohkin

Friddjaáigggefálaldagat

Mun ásan Girkesgielddas. Dál fertejit politihkkárat smiehttagoahtit mánaid ja nuoraid birra. Min mielas lea ahkit maŋŋá gaskabeivviid. Ii leat oktage báiki gos mii, nuorat sáhttit deaivvvadit, háleštit, dánsut ja speallat. Eai buohkat liiko čuoigat ja spáppa čiekčat. Valáštalliide gal leat vaikko man ollu fálaldagat ja hárjehallit ja báikkit gos deaivvadit. Mii gáibidit ahte gielddapolitihkkárat beroštisgohtet ja guldalit min, vai gieldda šaddá buorre báiki buohkaide.

Elle

Čálli giehta olla guhkás.

Norgga ássit lohket ollu ja dávjá áviissaid.

Manne mediat?

Mediat galget midjiide muitalit mii servodagas dábháhuvvá. Dat sáhttet leat ođđasat ja eará dáhpáhusat servodagas. Go mii lohkat ja gullat áššiid birra mediiain, de mii digástallagoahtit áššiid earáigun.

Mediat galget čuvgehit buot beliid áššiin, vai mii sáhttit hukset iežamet oaivila áššiide. Mediabargit galget maid leat krithkalasčat ja čuovvut mielde servodagas. Dat mearkkaša ahte sii galget muitalit lohkkiide, gehččiide, guldaleddjiide ja ainnaš politihkkáriidda áššiid birra mat eai leat nu buorit servodagas.

Dán láhkai mediat gozihit ahte demokra-tiija ja digástallan ain bissu servodagas.

Politihkkárat ovddastit iežaset oaiiviliid TV-sáddagis. Ollu olbmot oidnet sin ja gullet man láhkai sii áigot buoritit servodaga.

Media čuovvu mielde ja čállá ja govve áššiin mat dáhpáhuvvet servodagas. Dás oaidnit politijjaid doalvumin eret olmbo gii čájeha ahte son ii dohkket minerálaid viežžama ja ruvkedoaimaid luonddu. Go media čállá ja muitala dakkár dáhpáhusaid birra, de ollu olmbo gullet daid birra, ja dalle šaddá digástallan ášši birra.

Mediat váikkuhit

Sii geat barget TV:s, radios ja áviissain, válljejit juohke beaivvi áššiid mat sin mielas leat dehálaččat čállit ja muitalit olbmuide. Daid birra mii oaidnit ja gullat TV:s ja radios ja lohkat áviissain ja interneahtas.

Jos áviisa čállá ollu muhtin ášši birra, de mii jáhkkit ahte ášši lea hui dehálaš. Eará ášši mii ii namuhuvvo mediain, ii oro nu dehálaš. Jos media čállá omd. ahte skuvllain lea ollu givssideapmi ohppiid gaskkas, de mii sáhttit jurddašit:
”Vuoi surgat go lea ollu givssideapmi mánáid gaskkas”. Dát ii soaitte leat áibbas duohta. Datte lea nu ahte go media čállá ja čilge ollu dán birra, de mii jáhkkit ahte nu lea, oba áigge. Media lea váikkuhan min jurddašeapmái.

Politihkkárat muitalit iežaset oaiviliid áššiid birra. Sii háliidit váikkuhit. Danne sii oidnojit dávjá TV:s, áviissain ja gullojit radios hállamin, dahje digaštallamin. Medias lea dehálaš ja stuorra váikkuhanfápmu, ja dan dihtet politihkkárat.