Demokratiija - Čoahkkáigeassu

Demokratiija

Demokratiija mearkkasa álbmotstivren. Dat fas mearkkasa ahte riikka ásšit mearridit mo ja geat galget riikka stivret. Jos riikka demokratiija galgá doaimmat, de leat riikka ássiin muhtin vuoigatvuođat. Sis leat sátnefriddjavuohta, oskufriddjavuohta, ja sii galget oažžut oahpu ja veahki. Sin ii sáhte bidjat giddagassii ovdal go ášši lea dikkiis meannuduvvon, ja sii galget sáhttit friddja áshit servviid mat ovddidit sin beroštumiid. Demokratiijas eai leat dušše vuoigatvuođat, muhto maidđái geatnegasvuođat. Demokratiija ovdána ja doaimmá go olmmoš dihtet ja čuovvot iežaset geatnegasvuođaid. Sii galget jienastit válggaid, oahppat, máksit vearu, čuovvut lágaid ja njulggadusaid, ja váldit ovddasvástádusa iežaset daguin.
 

Eahpdemokratiija

Muhtin riikkain lea diktatuvra. Dat mearkkasa ahte lea okta, dahje dušše moattis geat stivrejit olles riikka. Doppe eai leat bellodagat maid olmmo1ot sáhttet jienastit. Diktáhtor ja su mielbargit ásahit lágaid iežaset oaiiviid mielde, ja riikka álbmot ii beasa leat mielde mearrideamen mo riika galgá stivrejuvvot. Sii mearridit maid áviissat ožžot čállit ja makkár prográmmait TV:s ožžot oidnot. Dán láhkai sii háliidit čiehkat iežaset daguid. Sii eai háliit ahte máilmmeservodat galgá gávnnahit mii dáhpáhuvvá sin riikkas. Sii geat eai leat ovttaoaiivilat politiikain ja vigget vuostálastit láhkamearrádusaid, sáhttet biddjot giddagassii dahje goddot. Sosiála mediaat nu go facebook ja youtube leat dagahan vátisvuođaid diktatuvraide čiehkat vearredaguid ja illásteamiid álbmoga vuostá.
 

Politihkalaš báhtareaddjit ja dorvoohccit 

Politihkalaš báhtareaddjit ja dorvoohccit leat olbmot geat leat gártan báhtarit diktatuvrastáhtain. Doppe sii leat áitojuvvon jos leat cuiggodan stivrejumi, dahje oaivvildan joga eará go diktáhtor ja su mielbargit. Ollu báhtareaddjit ja dorvoohccit leat boah­tán Norgii. Sii sáhttet ohcat asyla. Jos dan ftnjejt, de leat sii sisafárrejeaddjit, ja dalle sáhttet ohcat barggu ja bargagoahtit. Sis leat dalle seamma vuoigatvuođat ja geatnegasvuođat go buot eará Norgga ásiin.